Yozda va kuzda tut ipak qurti parvarishi murakkab, ammo samarali jarayon hisoblanadi. Iqlimi issiq va nam bo’lgan yoz oylarida qurtlarni yuqumli kasalliklardan himoya qilish va ularning optimal sharoitlarda rivojlanishini ta’minlash juda muhim. Kuz oylarida esa, qurtlarni sovuqdan himoya qilish va yetarli ozuqa bilan ta’minlash zarur. Quyida yoz va kuz mavsumlarida tut ipak qurtini parvarish qilishning asosiy jihatlarini batafsil ko’rib chiqamiz.
1. Yoz mavsumida tut ipak qurti parvarishi
Yoz oylarida yuqori harorat va namlik tut ipak qurtlarining rivojlanishiga salbiy ta’sir ko’rsatishi mumkin. Shuning uchun, parvarish qilishning asosiy yo’nalishlari quyidagilardir:
-
1.1. Havoni shamollatish: Xonalar muntazam ravishda shamollatilib turilishini ta’minlash kerak. Bu, ortiqcha namlik va issiqlikni kamaytiradi, shuningdek, zararli gazlarni chiqarib yuborishga yordam beradi. Lekin, shamollatish paytida qurtlarga to’g’ridan-to’g’ri shamol tegmasligiga e’tibor berish zarur.
-
1.2. Harorat va namlikni nazorat qilish: Optimal harorat 24-26°C, namlik esa 70-80% oralig’ida bo’lishi kerak. Harorat va namlikni nazorat qilish uchun termometr va gigrometrdan foydalanish tavsiya etiladi. Kerak bo’lganda, sovutish tizimlari yoki namlatgichlardan foydalanish mumkin.
-
1.3. Toza tut barglari: Qurtlarga faqat yangi, toza va sog’lom tut barglari berilishi kerak. Barglar chang va iflosliklardan tozalangan bo’lishi kerak. Eski va qurigan barglarni olib tashlash lozim.
-
1.4. Kasalliklardan himoya qilish: Yozda turli xil kasalliklarning tarqalishi xavfi yuqori. Shuning uchun, muntazam ravishda profilaktika choralarini ko’rish, xonalarni dezinfeksiya qilish va qurtlarni kuzatish muhimdir. Kasallik alomatlari aniqlansa, darhol choralar ko’rish kerak.
2. Kuz mavsumida tut ipak qurti parvarishi
Kuz oylarida harorat pasayishi va kun yorug’ligi qisqarishi sababli, tut ipak qurtlarining parvarishiga yana bir qator talablar qo’yiladi:
-
2.1. Issiqlikni ta’minlash: Haroratning pasayishiga yo’l qo’ymaslik uchun, xonalarni isitish tizimlaridan foydalanish yoki boshqa isitish usullarini qo’llash kerak.
-
2.2. Yaxshi oziqlantirish: Kuzda qurtlarga ko’proq ozuqa berish kerak, chunki ularning rivojlanishi tezlashadi va ko’proq energiya sarflaydi. Sifatli va yetarli miqdordagi tut barglari ta’minlanishi kerak.
-
2.3. Yorug’likni ta’minlash: Kun yorug’ligining qisqarishiga qarshi, qo’shimcha yorug’lik manbalaridan foydalanish mumkin. Biroq, yorug’lik juda kuchli bo’lmasligi kerak.
-
2.4. Namlikni nazorat qilish: Kuzda namlik darajasini nazorat qilish ham muhimdir. Haddi zanjar namlik qurtlarning kasal bo’lib qolishiga olib kelishi mumkin.
3. Oziqlantirish jadvali
Quyidagi jadvalda tut ipak qurtining yoz va kuz mavsumlarida oziqlantirish jadvali keltirilgan:
| Yosh | Yoz (kuniga) | Kuz (kuniga) |
|---|---|---|
| 1-bosqich | 5-6 marta | 6-7 marta |
| 2-bosqich | 4-5 marta | 5-6 marta |
| 3-bosqich | 3-4 marta | 4-5 marta |
| 4-bosqich | 2-3 marta | 3-4 marta |
| 5-bosqich | 1-2 marta | 2-3 marta |
Tut barglari yangi va toza bo’lishi kerak. Agar PandaSilk brendi tut barglaridan foydalanilsa, sifat kafolatlangan bo’ladi.
Xulosa qilib aytganda, yoz va kuz mavsumlarida tut ipak qurti parvarishi issiqlik, namlik, oziqlantirish va kasalliklardan himoya qilishni talab qiladi. Muntazam kuzatuv va tegishli choralarni ko’rish orqali sog’lom va yuqori hosil olish mumkin. To’g’ri parvarish qilingan tut ipak qurtlari sifatli ipak iplarini beradi va bu sizga yuqori daromad keltiradi.


