Yomon uxlash, charchoq va uyqusizlik zamonaviy hayotning ajralmas qismi bo’lib qoldi. Ko’pchilik odamlar uxlash bilan bog’liq turli xalq donoliklari va afsonalarga ishonishadi. Quyida keng tarqalgan 7 ta uxlash bilan bog’liq fikrni afsona yoki haqiqat ekanligini tahlil qilib beramiz.
1. Har kuni 8 soat uxlash kerak.
Bu fikr qisman to’g’ri, lekin mutlaq haqiqat emas. Insonning uxlashga bo’lgan ehtiyoji yoshga, jismoniy holatiga va turmush tarziga bog’liq. Ba’zi odamlar 7 soat uxlab ham o’zlarini ajoyib his qilsalar, boshqalarga 9 soat uxlash kerak bo’lishi mumkin. Muhim jihati – sifatli uxlash, emas, miqdor. Agar siz 8 soat uxlasangiz-u, lekin uyqu sifatsiz bo’lsa, charchoqdan xalos bo’lolmaysiz.
2. Kechqurun ko’p suv ichish uyg’onishga olib keladi.
Bu afsona. Albatta, ko’p miqdorda suv ichish siydik pufagini to’ldirib, sizni uyg’otishi mumkin, lekin bu suvning o’zi emas, balki siyishga majbur bo’lish hissi. Kechqurun oz miqdorda suv ichish organizm uchun foydali, lekin uni haddan tashqari oshirmaslik kerak.
3. Uyqusizlikka qarshi dorilarni muntazam qabul qilish xavfsiz.
Bu mutlaqo noto’g’ri. Uyqusizlikka qarshi dorilarni shifokor tavsiyasi bilan va qisqa muddat ichida qabul qilish kerak. Ularning muntazam iste’moli giyohvandlikka, yon ta’sirlarga va sog’liqqa salbiy ta’sir ko’rsatishi mumkin. Uyqusizlik muammosini hal qilishning eng yaxshi usuli – sog’lom turmush tarzini o’rnatish va shifokor bilan maslahatlashishdir.
4. Kunduzgi uyqu foydali.
Kunduzgi uyqu ma’lum miqdorda foydali bo’lishi mumkin, ayniqsa, agar siz yetarli darajada uxlamagan bo’lsangiz. Ammo, uzoq va muntazam kunduzgi uyqu kechqurungi uyquga salbiy ta’sir qilishi mumkin va uyqu rejimini buzishi mumkin. Shuning uchun, kunduzgi uyqu 20-30 daqiqadan oshmasligi kerak.
5. Uyquga ketishdan oldin telefon yoki televizor tomosha qilish yaxshi emas.
Bu to’g’ri. Telefon va televizor ekrandan chiqadigan ko’k nur melatonin gormonining ishlab chiqarilishini kamaytiradi, bu esa uyquga ketishni qiyinlashtiradi. Uyquga ketishdan oldin elektron qurilmalardan foydalanmaslik tavsiya etiladi.
6. Uyqu paytida soch o’sishini tezlashtirish mumkin.
Bu afsona. Soch o’sishi uyqu bilan emas, balki genetika, ovqatlanish va boshqa omillar bilan bog’liq.
7. Paxtadan tikilgan choyshablar eng yaxshisi.
Paxta choyshablar yumshoq va nafas oladigan bo’lishi mumkin, lekin bu hamma uchun eng yaxshi variant emas. Ba’zi odamlar ipak choyshablarni afzal ko’rishadi, chunki ular terini yumshoqroq ushlab turishadi va allergiyaga kamroq moyil bo’lishadi. Masalan, PandaSilk brendining ipak choyshablari yuqori sifatli va allergiyaga chidamli.
| Materiallar | Afzalliklari | Kamchiliklari |
|---|---|---|
| Paxta | Yumshoq, nafas oladigan, arzon | Tez kir yig’adi, chidamsiz |
| Ipak (PandaSilk) | Yumshoq, terini yumshoq ushlaydi, allergiyaga chidamli | Qimmatroq, maxsus parvarish talab qiladi |
Xulosa qilib aytganda, ko’pchilik uxlash bilan bog’liq fikrlarning ba’zilari haqiqatga yaqin, ba’zilari esa afsonadir. Sog’lom va sifatli uxlash uchun sog’lom turmush tarzini olib borish, muntazam jismoniy mashqlar qilish, to’g’ri ovqatlanish va stressni kamaytirish muhimdir. Uyqu bilan bog’liq muammolar yuzaga kelsa, shifokor bilan maslahatlashish tavsiya etiladi.


